Haberler

Dünyanın önde gelen tahrikli deniz eğlence motorları üreticilerinden Mercury Marine de ürünlerinin teknik ve kullanıcı...

Semantik Tercüme Bürosu, küresel uyku ve solunum pazarının yenilikçi çözümler sağlayan tedarikçisi...

Blog

Ülkemizde son zamanlarda tercümanlar arasında artan dayanışma kültürünün yeni ve güçlü bir sesi olarak...

Onkoloji çevirisi (Onkoloji tercümesi), Medikal Çeviri Hizmetleri konusunda ülkemizin lider çeviri bürosu olan Semantik...

Diğer blog yazıları...

Kim İsim Veriyor Bu Filmlere?

25 Ekim 2012 Perşembe

Kim isim veriyor bu filmlere?Hep merak eder dururum. Ülkemizde gösterime giren sinema filmlerinin Türkçe isimlerini kim çeviriyor? Büyük olasılıkla filmi ithal eden firmanın çalışanlarında birileri tabi ki. Ama nasıl yapıyorlar bunu? Oturup filmi izleyip mi karar veriyorlar sizce? E tabi ki! O zaman bazı filmlerde başarılı bazılarında başarısız çeviriler söz konusu oluyor. Söz gelimi “the Godfather” filmi ülkemizde hepinizin bildiği gibi "Baba" olarak vizyona girdi. “Godfather” sözcük anlamı olarak vaftiz babası demek.  Filmden sonra mafya babası gibi bir anlamı da oldu bu arada.) Türkçe'de vaftiz babası diye bir kavram yok ama tam olarak da "Baba" anlamına gelmiyor. En uygunu "Kirve". Kirve, Kirve II, Kirve III. Hatta bu durumda daha bir memleketim kokusu yayılır : "Kirvem".

Neyse bu işin geyik tarafı. Sanki ciddi bir kısmı olacak da…Geçenlerde gösterime giren “Cloverfield” filminin adının bir karşılığı yok. Bu film dünyada gösterime girmeden aylar önce filmdeki "şey" konusunda kafalar bayağı bir karıştırıldı. Uzaylı mı bu şey, hayalet mi, yoksa hayvan mı diye. Onun için filmin ismini bu konuda bir tüyo verecek bir şey koymadılar. Türkiye'de vizyona giren filmin Türkçe adını duysalar herhalde saçlarını  başlarını yolarlar: Canavar!  

Sil Baştan. Aslında zor iş gibi "Bu filmin adı X olsun!" demek. Her film direk The Good (İyi), The Bad (Kötü) and The Ugly (ve Çirkin) diye çevirilemiyor. “Eternal Sunshine Of The Spotless Mind” filmine adb ulan kişi de gerçekten sıkıntı çekmiştir. Zaten sonunda “Sil Baştan” demiş de kurtulmuş. “Amores Perros” isimli filmi de sanki komşu kızına seyrettitip fikir alınmış gibi duruyor. "Yaa filmde kırık bir aşk hikayesi var, bir de köpekler falan". “Paramparça Aşklar Köpekler” adı başka şekilde bulunmuş olamaz. Film Meksika yapımı ya İngilizce konuşan ülkelerde abartılı bir isimle gösterime girmiş: Love's a Bitch. Kelime kelime tercüme etmek de bazen kulağa hoş gelmiyor. Mesela "Requiem For a Dream" filmi doğrudan tercüme edilmiş "Bir Rüya İçin Ağıt" demişler ama olmamış diyoruz.

Bazıları çok şairane oluyor film isimlerinin. Mesela "Lock, Stock and Two Smoking Barrels" filminin adının kendi içinde filmi anlatan bir niteliği var. Bu keresinde görevli arkadaş şair kıvamında bir tercüme yapmış: "Ateşten Kalbe, Akıldan Dumana" ismini koymuş. Ama film komedi filmi. "The Cider House Rules" filmini tercüme eden de aynı kişi, eminim. Sezercik filmlerini seven bu şair ruh arkadaş bu filmin ismini "Tanrı'nın eseri, şeytanın parçası" olarak uygun görmüş.

Büyük olasılıkla filmlere daha bir karizma eklemek için film isimleri ile oynuyorlar. Örneğin cümle içinde kullanıyorlar. "Ceket diye bir film var harika'" yok baba, filmi konfeksiyon üzerine sanarlar bu isim tutmaz. Filmi izledim, adam kafayı yiyor 'Çıldırış' diyelim o zaman. Bugünlerde göterime giren “Noctruna” (Noktrün) isimli gayet de karizma olacak bire bir biçimiyle çevirmediler. Filmin ismi “Geceler ve Pisiler” olarak huzur bulmuş.

Bir de ülkemde daha vizyona girmeyen korsan filmleri adlandıranlar var ki o konuya hiç girmesem daha iyi olur.

Yazının sonunda iki isteğim var. Birincisi bu film isimlerini Türkçeleştiren herhangi bir kişiyle tanışmak ikincisi de sizlerden, benim bu yazıda söz etmeyi unuttuğum akıllara ziyan film isimlerini paylaşmanız.


anahtar sözcükler :
 filmi isimleri, türkçe isim, türkçe çeviri